De instelling van de Krijgsmachtadjudant

Rond kerst 1995 gaf de toenmalige CDS Van den Breemen aan adjudant R.E.V. Clausen in zijn bekende laagdrempelige bewoordingen het volgende aan: “Ik wil dat je voor mij komt werken, joh!” De vraag werd beantwoord met een wedervraag: “Voor ik hierop inga, wil ik eerst weten wat mijn taak wordt.”

Als reden voor het benaderen van adjudant Clausen geeft deze het volgende aan: “Wij hebben elkaar ontmoet en diverse malen uitgebreid gesproken tijdens het opwerken van 42 BLJ voor de uitzending naar Bosnië, IFOR1. Tijdens zijn bezoeken richtte de CDS zich met name op de Bataljonscommandant. Hierop heb ik generaal Van den Breemen aangesproken op het missen van een aanspreekpunt binnen zijn persoonlijke staf, voor onderofficieren. Blijkbaar heeft hem dat tot denken gezet, waarop hij op 1 januari 1996 mij in Bosnië heeft gevraagd om als Krijgsmachtadjudant  voor hem te komen werken.”

 Een en ander resulteerde erin dat op 1 september 1996 de eerste Krijgsmachtadjudant aantrad. Van enig ceremonieel was volgens Clausen geen sprake bij zijn aanstelling.

Een onderofficier op Plein 4, die de schakel zou zijn tussen de CDS en de onderofficieren en manschappen. Clausen: “ Ik ben op bezoek gegaan bij de onderdelen en gaan luisteren”.

In een interview aan het begin van zijn functie als Krijgsmachtadjudant, geeft adjudant Clausen aan dat er in het begin veel misverstanden waren over zijn functie. Er waren militairen die hem als breekijzer wilden gebruiken om hiërarchische lijnen te doorbreken. Hij gaf duidelijk aan geen individuele vraagstukken op te gaan lossen.

Al kort na zijn aantreden gaf adjudant Clausen aan dat de “eenmanszaak” die hij mocht runnen een te zware belasting was. Het goed kunnen vertegenwoordigen van alle militairen beneden de rang van tweede luitenant/luitenant ter zee 3e klas was een te grote taakstelling. Hij bepleitte dan ook de instelling van krijgsmachtdeeladjudanten.

De discussie rond het instellen van de krijgsmachtdeeladjudanten ging vooral, zo geeft hij aan, om het arbeidsvoorwaardelijke. Na het uitvoeren van een functieanalyse bleek dat de functiewaardering uitkwam op officiersniveau. Het verbinden van een officiersrang aan de functie van krijgsmacht- of krijgsmachtdeeladjudant zou betekenen dat de onderofficieren hem niet meer als een van hen zouden beschouwen. Om te zorgen dat collegae onderofficieren beloond zouden worden voor hetgeen zij qua functiezwaarte presenteren, pleitte Clausen voor het instellen van een financiële compensatie op gelijkwaardig niveau. Clausen verwachtte dat de krijgsmachtdeeladjudanten er snel zouden komen, mits de Marine en Marechaussee hun terughoudendheid zouden laten varen.

Als reden voor deze terughoudendheid gaf Clausen aan dat onderofficieren van de genoemde krijgsmachtdelen per traditie minder ruimte van hogerhand genieten dan de collega’s van de land- en luchtmacht. Er bestaat in deze krijgsmachtdelen van oudsher een grote scheiding tussen officieren en onderofficieren (Legerkoerier).

Een van de zaken waar de net benoemde Krijgsmachtadjudant zich mee bezig ging houden, was de verdere ontwikkeling van de beleidsnotitie over de positie van de onderofficier krijgsmachtbreed. In dit hele proces van positieverbetering van de onderofficier had de Koninklijke Landmacht een voortrekkersrol. Interessante vraag hierbij is wat hier oorzaken van zouden kunnen zijn.

Een niet te verwaarlozen punt is dat ook de Krijgsmachtadjudant van de Koninklijke Landmacht was en dat hij dus de organisatie van binnen uit kende.

R.E.V. (René ) Clausen

1 september 1996 – 21 september 2001

Op 1 september 1996 werd de eerste Krijgsmachtadjudant de nestel omgehangen. De installatie was nog niet in de vorm van een ceremonie, zoals later bij de installaties van de Krijgsmachtadjudanten het geval was.

VERTEL MIJ MEER

W.M. (Willem) Tanis

21 september 2001 – 8 april 2006

Adjudant Tanis was evenals adjudant Clausen een infanterist en ook een Limburgse Jager. Hij kwam vanuit de functie van Landmachtadjudant. Er was een hechte band tussen Clausen en Tanis; in een interview gaven beiden aan dat ze elkaar aanvoelden en aanvulden. Adjudant Clausen was ook degene die Tanis belde om hem te vragen voor de functie van Landmachtadjudant.

VERTEL MIJ MEER

F.J.P (Erik) Nieuwenhuis

7 april 2006 – 7 mei 2010

Met het feit dat  Willem Tanis van de Koninklijke Landmacht op vrijdag 7 april 2006 in Den Haag zijn functie van Krijgsmachtadjudant overdroeg aan adjudant van de Koninklijke Marine Erik Nieuwenhuis, was de eerste Krijgsmachtadjudant van de Marine een feit. Met een handdruk van de Commandant der Strijdkrachten aanvaardde adjudant Nieuwenhuis zijn nieuwe functie. De ceremoniële functiewisseling vond plaats op de Prinses Julianakazerne, in tegenwoordigheid van vele gasten, onder wie de vrijwel voltallige defensieleiding.

VERTEL MIJ MEER

M. (Marinus) Dunnewind

7 mei 2010 – 23 mei 2013

Adjudant Marinus Dunnewind nam op 7 mei de functie van Krijgsmachtadjudant over van zijn ranggenoot Erik Nieuwenhuis.

VERTEL MIJ MEER

J.R. (Ron) Boer

23 mei 2013 – 25 mei 2016

Op 23 mei 2013 nam Adjudant Ron Boer het stokje over van Marinus Dunnewind. In zijn toespraak bij het aantreden als Krijgsmachtadjudant geeft Boer het volgende aan:

Samen leren, dat wordt een van mijn speerpunten, op een positieve manier andermans aanpak vergelijken met de eigen manier van werken.”

Ook haalde hij het belang van trots aan. “Dat mis ik in onze organisatie, we zouden veel trotser moeten, willen en kunnen zijn op elkanders prestaties. Ze zijn uniek in hun soort.”

VERTEL MIJ MEER

N. (Nico) Spierenburg

25 mei 2016

Op woensdag 25 mei heeft de Commandant der Strijdkrachten, Generaal Middendorp, de LO/Sportinstructeur en voormalig Stafadjudant LO/Sport Nico Spierenburg geïnstalleerd als Krijgsmachtadjudant.

De functieoverdracht van CLSK Aoo Ron Boer naar Nico Spierenburg vond plaats op de appèlplaats van de Legerplaats bij Oldebroek. Onder het toeziend oog van detachementen van CLAS, CZSK, CLSK en KMAR, een groot aantal stafadjudanten en een select gezelschap van overige genodigden, maakte de CDS de overdracht officieel door de nestel van Krijgsmachtadjudant bij Nico aan te brengen.

VERTEL MIJ MEER